Op 15 september 2008 crashte Lehman Brothers, en stak daarmee het vuur aan de lont voor een wereldwijde ineenstorting van de financiële systeem. De realiteit kennen we uit de media, Stijn Devillé maakte er op uiterst intelligente en consequente manier ‘faction’ van – fiction op basis van haast documentair verzamelde facts. Hebzucht draait rond een familieclan die de AXIS-bank beheert, maar waarvan de tentakels zich uitstrekken tot de politieke wereld. Pater familias Etienne Lallemand (Dirk Buyse) is AXIS-voorzitter en gewezen minister van Financiën, een functie die zijn dochter Gwendolyn (Sara Vertongen) op vraag van premier Alexander Fillon (Devillé) komt te vervullen. Haar ex-man Thomas (Jorre Vandenbussche) voegt zich als financieel adviseur bij de AXIS-groep, net als de splinternieuwe CEO Jean-Luc Pollard (Kris Cuppens). Broer van Thomas is de yup Carl (Michaël Pas), financieel pokeraar-op-sneakers met een neus voor bancair onheil. Tenslotte is er nog een kind, dat de feiten helder herverwoordt en samenvat, maar ook een morele instantie is: het is de stem van een volgende generatie die achterblijft met de change, het wisselgeld op een donkere toekomst. Dat het jachtige kortetermijndenken fout zou aflopen, had zelfs dit kind kunnen voorspellen.

 

Ondanks die voorkennis blijft Hebzucht spannend: het gaat niet om het wat, maar om de manier waarop de personages hun noodlottige handelingen stellen. Hoe schrijnend, die triomfantelijke maiden speech van ‘Jean-Lu’ in 2005, tegenover zijn gestotterde persconferentie in 2008. Wraakroepend, de manier waarop de mannen kicken op dit financiële spel, op en neer wippend als kleine jongetjes – niet beseffend dat ze slechts marionetten zijn. De regie is op z’n Braaklands: sober en precies. Micro’s vooraan op scène, spel naar het publiek, aan de zijkant de huismuzikanten (Gunter Nagels, Gerrit Valckenaers, Rudy Trouvé) die het jachtige vertelritme voorzien van een stuwende soundtrack. Wanneer Lehman valt panikeren politiek en bankwezen tegelijk. De maskers vallen, man staat tegenover vrouw, vader verraadt dochter. AXIS gaat voor de bijl en de maatpakken op de loop, mét hun geld.

 

Wat is het aandeel fiction in deze faction? De recente geschiedenis kleeft aan Hebzucht: hoezeer Devillé ook beklemtoont dat het drama fictief is, een hedendaags publiek leest het niet zo. En theater maken over actuele geschiedenis is tricky. Het gebrek aan reflectie (door gebrek aan afstand in tijd) laat zich in Hebzucht voelen door een voor Braakland atypisch zwart-witoordeel. Waar Hitler is dood er zestig jaar na de feiten in slaagt om je blik over de nazimisdadigers te doen wankelen, bevestigt Hebzucht hartstochtelijk een gemeenplaats: dat bankiers schurken zijn. De voorstelling is een geheven wijsvinger en opgestoken middenvinger tegelijk: zo direct in haar verontwaardiging, dat ze een moreel exempel wordt. Een tragedie? Daarvoor ontbreekt het aan menselijke inleefbaarheid, aan de nuance van het mededogen. Neen, dan die weemoedige basklarinet, die inzet terwijl de CEO’s samen naar een zonsverduistering kijken: díe is tragisch. Die muzikale lijn trekt het perspectief open, spreekt over het universele in plaats van het concrete. Zo voegt de muziek alsnog toe wat de tekst, in al zijn authentieke woede, ontbeert.